Oświadczenie o rozpoczęciu ewidencjonowania kas fiskalnych

Oświadczenie o rozpoczęciu ewidencjonowania kas fiskalnych

Kompletny przewodnik po składaniu oświadczenia o rozpoczęciu ewidencjonowania przy zastosowaniu kas rejestrujących w urzędzie skarbowym.

ZKB

Zespół Klimat Biznesowy

Redakcja Biznesowa

9 min czytania

Kasy rejestrujące, potocznie nazywane kasami fiskalnymi, stanowią kluczowe narzędzie w procesie ewidencjonowania obrotów przedsiębiorcy. Te urządzenia umożliwiają nie tylko właściwe prowadzenie dokumentacji sprzedaży, ale także realizację prawa konsumenta do otrzymania paragonu fiskalnego, który stanowi oficjalny dokument transakcji zawierający wszystkie niezbędne szczegóły.

Wprowadzenie obowiązku stosowania kas fiskalnych przez określone grupy przedsiębiorców ma na celu zwiększenie transparentności obrotu gospodarczego oraz zapewnienie właściwej kontroli podatkowej. Proces rozpoczęcia ewidencjonowania przy użyciu kas rejestrujących wymaga jednak spełnienia określonych procedur administracyjnych, w tym złożenia odpowiedniego oświadczenia w urzędzie skarbowym.

Obowiązek ewidencjonowania sprzedaży na kasie fiskalnej

Zgodnie z obowiązującymi przepisami podatkowymi, obowiązek rejestrowania sprzedaży za pomocą kas fiskalnych dotyczy ściśle określonej grupy podatników. Przede wszystkim są to przedsiębiorcy, którzy dokonują sprzedaży na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych. Ta regulacja ma na celu zapewnienie właściwej dokumentacji transakcji detalicznych, gdzie nabywcami są konsumenci indywidualni.

Podatnicy, których kwota obrotu z tytułu sprzedaży w poprzednim roku podatkowym nie przekroczyła kwoty 20 000 zł, są zwolnieni z obowiązku ewidencjonowania sprzedaży na kasie fiskalnej. To zwolnienie dotyczy małych przedsiębiorców o ograniczonej skali działalności

Istotne znaczenie ma również rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 4 listopada 2014 r. w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących. Dokument ten szczegółowo wymienia grupy przedsiębiorców, którzy mogą skorzystać ze zwolnienia z posiadania kas fiskalnych w prowadzonej działalności, niezależnie od wysokości osiąganych obrotów.

Przedsiębiorcy prowadzący określone rodzaje działalności są zobowiązani do stosowania kas fiskalnych bez względu na wysokość obrotów. Do tej kategorii zaliczają się między innymi podmioty świadczące usługi związane z dostawami gazu płynnego, dostawami sprzętu telewizyjnego, radiowego i telekomunikacyjnego, dostawami wyrobów tytoniowych oraz przewozem pasażerów.

Jeśli podatnik osiąga roczne przychody powyżej 20 000 zł, a prowadzona przez niego działalność nie została wymieniona w rozporządzeniu o zwolnieniach, wówczas jest zobowiązany do ewidencjonowania sprzedaży przy zastosowaniu kasy rejestrującej. Obowiązek ten musi być realizowany zgodnie z określonymi terminami

Proces fiskalizacji kasy przed złożeniem oświadczenia

Przed przystąpieniem do procedury składania oświadczenia o rozpoczęciu ewidencjonowania, przedsiębiorca musi pamiętać o przeprowadzeniu kluczowego procesu, jakim jest fiskalizacja kasy. Ten etap stanowi absolutnie niezbędny warunek wstępny, bez którego niemożliwe jest rozpoczęcie legalnego ewidencjonowania sprzedaży.

Fiskalizację przeprowadza wyłącznie uprawniony serwisant kas, który posiada odpowiednie kwalifikacje i autoryzację do wykonywania tego typu czynności. W ramach procesu fiskalizacji serwisant dokonuje uaktywnienia kasy oraz wprowadza do jej pamięci numer identyfikacji podatkowej podatnika, czyli NIP. Ta procedura zapewnia powiązanie urządzenia z konkretnym przedsiębiorcą i umożliwia właściwą identyfikację w systemie podatkowym.

Dokumentem oficjalnie potwierdzającym przeprowadzenie fiskalizacji kasy jest dobowy raport fiskalny, który automatycznie generowany jest przez urządzenie po zakończeniu procedury. Raport ten musi być dołączony do książki kasy i stanowi dowód prawidłowego przeprowadzenia procesu fiskalizacji. Przedsiębiorca powinien zachować ten dokument, ponieważ może być wymagany podczas kontroli podatkowej lub innych postępowań administracyjnych.

Fiskalizacja kasy musi zostać przeprowadzona przed złożeniem oświadczenia o rozpoczęciu ewidencjonowania w urzędzie skarbowym. Bez prawidłowo przeprowadzonej fiskalizacji niemożliwe jest rozpoczęcie legalnego procesu ewidencjonowania sprzedaży

Cel i znaczenie składania oświadczenia

Przed rozpoczęciem ewidencjonowania sprzedaży za pomocą kasy fiskalnej podatnik ma obowiązek złożenia w odpowiednim urzędzie skarbowym oświadczenia o rozpoczęciu ewidencjonowania przy zastosowaniu kas rejestrujących. To pismo urzędowe musi zostać przedłożone w terminie 7 dni od dnia fiskalizacji kasy, co oznacza, że przedsiębiorca ma stosunkowo krótki okres na dopełnienie tej formalności.

Złożenie oświadczenia w urzędzie skarbowym niesie ze sobą konkretne korzyści finansowe dla podatnika. Przede wszystkim daje mu możliwość odliczenia lub zwrotu kwoty wydanej na zakup kasy rejestrującej. Jest to istotna zachęta ekonomiczna, która ma na celu wsparcie przedsiębiorców w procesie dostosowania się do wymogów fiskalnych.

Na podstawie złożonego oświadczenia naczelnik urzędu skarbowego nadaje każdej kasie unikalny numer ewidencyjny. Podatnik ma obowiązek nanieść ten numer na obudowę kasy w sposób trwały, co umożliwia jednoznaczną identyfikację urządzenia podczas kontroli

Procedura nadawania numeru ewidencyjnego ma kluczowe znaczenie dla systemu kontroli podatkowej. Umożliwia ona organom skarbowym prowadzenie ewidencji wszystkich kas fiskalnych używanych przez poszczególnych podatników oraz ułatwia proces identyfikacji podczas kontroli. Numer ewidencyjny musi być naniesiony w sposób trwały i widoczny, aby kontrolujący mogli łatwo go odczytać.

Wymagane elementy oświadczenia

Dane podstawowe i adresowe

Sporządzenie prawidłowego oświadczenia o rozpoczęciu ewidencjonowania przy zastosowaniu kas rejestrujących wymaga umieszczenia szeregu kluczowych informacji. Pierwszym i podstawowym elementem są dane czaso-przestrzenne, które stanowią standard praktycznie każdego oficjalnego pisma urzędowego. Przez dane czaso-przestrzenne rozumie się precyzyjne określenie miejsca oraz daty sporządzenia oświadczenia, co ma znaczenie dla ustalenia terminów i właściwości miejscowej.

W oświadczeniu należy również zamieścić kompletne dane podmiotu, który rozpoczyna ewidencjonowanie sprzedaży za pomocą kasy fiskalnej. Dane te obejmują imię i nazwisko przedsiębiorcy lub pełną nazwę firmy, dokładny adres siedziby firmy oraz numer identyfikacji podatkowej (NIP) przedsiębiorcy. Wszystkie te informacje muszą być zgodne z danymi zawartymi w oficjalnych rejestrach i dokumentach przedsiębiorcy.

Sporządzając oświadczenie, podobnie jak w każdym oficjalnym piśmie urzędowym, należy jasno wskazać podmiot, do którego dokument jest kierowany. W przypadku oświadczenia o rozpoczęciu ewidencjonowania za pomocą kas, adresatem jest naczelnik właściwego miejscowo urzędu skarbowego, co wynika z przepisów o właściwości organów podatkowych.

Szczegóły techniczne i operacyjne

Istotnym elementem oświadczenia jest precyzyjne podanie daty rozpoczęcia ewidencjonowania, czyli dnia, od którego podatnik faktycznie rozpocznie ewidencjonowanie sprzedaży za pomocą kasy rejestrującej. Data ta ma kluczowe znaczenie dla ustalenia momentu powstania obowiązków podatkowych związanych z prowadzeniem ewidencji fiskalnej.

Zawiadomienie o liczbie kas stosowanych przez podatnika jest istotne ze względu na możliwość instalowania kilku kas w etapach. Ustawodawca zezwala na stopniowe wprowadzanie kas do użytku, co ułatwia przedsiębiorcom organizację procesu wdrożenia

Zgodnie z przepisami, podatnik który zgłosił kilka kas ma obowiązek rozpoczęcia ewidencjonowania sprzedaży wykorzystując co najmniej jedną piątą liczby kas, które zostały zgłoszone, w zaokrągleniu w górę do liczb całkowitych. Każdego następnego miesiąca przedsiębiorca powinien wprowadzać do używania kolejne kasy, jednak w liczbie nie mniejszej niż w pierwszym miesiącu.

Dla lepszego zrozumienia tej reguły można posłużyć się praktycznym przykładem. Jeśli przedsiębiorca zgłosił w oświadczeniu, że będzie stosował 11 kas rejestrujących, wówczas obliczenie wygląda następująco: 11/5 = 2,2, co po zaokrągleniu w górę do liczb całkowitych daje 3 kasy miesięcznie. Oznacza to, że co miesiąc powinien instalować minimum 3 kasy rejestrujące.

MiesiącMinimalna liczba kasSkumulowana liczba
Pierwszy3 kasy3 kasy
Drugi3 kasy6 kas
Trzeci3 kasy9 kas
Czwarty2 kasy11 kas

Lokalizacja i przyczyny wdrożenia

Podatnik rozpoczynający ewidencję za pomocą kasy fiskalnej musi w oświadczeniu podać dokładny adres instalacji kasy. Ta informacja ma kluczowe znaczenie dla organów kontrolnych, które mogą przeprowadzać inspekcje w miejscu prowadzenia działalności. W sytuacji szczególnej, gdy przedsiębiorca korzysta z kasy przenośnej, która nie ma miejsca stałej instalacji, jako miejsce jej instalacji należy podać adres zamieszkania podatnika lub główny adres prowadzenia działalności gospodarczej.

Jeśli przedsiębiorca nabył również kasy rezerwowe, które zostaną użyte wyłącznie w przypadku awarii kas podstawowych, ich liczbę również należy uwzględnić w składanym oświadczeniu. To pozwala organom skarbowym na prowadzenie pełnej ewidencji wszystkich urządzeń fiskalnych będących w posiadaniu podatnika.

Data rozpoczęcia działalności gospodarczej nie jest obowiązkowym elementem oświadczenia, jednak warto zamieścić taką informację. Na jej podstawie naczelnik urzędu skarbowego może ustalić, czy podatnik wcześniej prowadził ewidencję sprzedaży bez kas fiskalnych

Przyczyny rozpoczęcia ewidencji fiskalnej

Podatnik w składanym oświadczeniu musi szczegółowo określić przyczynę rozpoczęcia ewidencji sprzedaży za pomocą kasy rejestrującej, ponieważ powodów takiej decyzji może być kilka, a każdy z nich ma różne implikacje prawne i proceduralne.

Najczęściej występującą przyczyną jest przekroczenie limitu obrotów sprzedaży, który w roku 2015 wynosił 20 000 zł. Po przekroczeniu tej kwoty podatnik ma obowiązek rozpoczęcia ewidencjonowania sprzedaży na kasie rejestrującej w ciągu dwóch miesięcy po miesiącu, w którym przekroczył powyższy limit. Ten termin ma charakter bezwzględny i jego niedotrzymanie może skutkować sankcjami podatkowymi.

Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących szczegółowo wymienia rodzaje działalności, które bez względu na wysokość osiąganych obrotów są zobowiązane do stosowania kas fiskalnych od momentu rozpoczęcia działalności.

Do grupy działalności objętych bezwzględnym obowiązkiem stosowania kas fiskalnych zaliczają się:

  • Usługi związane z dostawami gazu płynnego
  • Dostawy sprzętu telewizyjnego, radiowego i telekomunikacyjnego
  • Dostawy wyrobów tytoniowych
  • Świadczenie usług przewozu pasażerów
  • Handel detaliczny paliwami płynnymi
  • Usługi gastronomiczne w określonych kategoriach
Przedsiębiorca, któremu przysługuje prawo do zwolnienia z obowiązku stosowania kasy rejestrującej, może również rozpocząć ewidencję sprzedaży za jej pomocą dobrowolnie. W takiej sytuacji musi o tym fakcie powiadomić właściwy urząd skarbowy poprzez złożenie odpowiedniego oświadczenia

Przykładem dobrowolnego wdrożenia kas fiskalnych może być sytuacja, w której przedsiębiorca prowadzący działalność handlową o obrotach poniżej 20 000 zł rocznie decyduje się na zakup kasy fiskalnej w celu poprawy organizacji sprzedaży i przygotowania się do przyszłego rozwoju firmy. Mimo braku prawnego obowiązku, musi złożyć oświadczenie w urzędzie skarbowym.

Formalne wymagania dokumentu

Podpis i autoryzacja

Oświadczenie o rozpoczęciu ewidencjonowania za pomocą kas rejestrujących musi zawierać własnoręczny podpis przedsiębiorcy, który będzie korzystał z kasy fiskalnej. Ten element ma fundamentalne znaczenie prawne, ponieważ bez właściwego podpisu dokument nie posiada mocy prawnej i nie może być uznany za ważny przez organy skarbowe.

Podpis musi być złożony własnoręcznie przez osobę uprawnioną do reprezentowania podmiotu gospodarczego. W przypadku osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą będzie to sam przedsiębiorca, natomiast w przypadku spółek lub innych form organizacyjnych - osoba upoważniona do reprezentowania podmiotu zgodnie z zapisami w odpowiednich rejestrach.

Procedura składania i terminy

  1. Przeprowadzenie fiskalizacji kasy przez uprawnionego serwisanta
  2. Przygotowanie kompletnego oświadczenia z wszystkimi wymaganymi elementami
  3. Złożenie oświadczenia w właściwym urzędzie skarbowym w terminie 7 dni
  4. Otrzymanie numeru ewidencyjnego od naczelnika urzędu skarbowego
  5. Naniesienie numeru ewidencyjnego na obudowę kasy w sposób trwały

Właściwość miejscowa urzędu skarbowego określana jest według siedziby przedsiębiorcy lub miejsca prowadzenia działalności gospodarczej. Oświadczenie można złożyć osobiście, przez pełnomocnika lub przesłać pocztą, jednak w przypadku przesyłania pocztą należy uwzględnić czas dostarczenia, aby nie przekroczyć 7-dniowego terminu od daty fiskalizacji.

Termin 7 dni na złożenie oświadczenia liczony jest od dnia przeprowadzenia fiskalizacji kasy, nie od dnia jej zakupu. Oznacza to, że kluczową datą jest moment uaktywnienia kasy przez serwisanta, potwierdzoną dobowym raportem fiskalnym

Konsekwencje prawne i korzyści

Prawidłowe złożenie oświadczenia o rozpoczęciu ewidencjonowania przy zastosowaniu kas rejestrujących niesie ze sobą szereg istotnych konsekwencji prawnych i korzyści ekonomicznych dla przedsiębiorcy. Przede wszystkim umożliwia legalne rozpoczęcie ewidencjonowania sprzedaży zgodnie z wymogami podatkowymi oraz zapewnia dostęp do przewidzianych przez prawo ulg i zwolnień.

Główną korzyścią finansową jest możliwość odliczenia lub zwrotu kwoty wydanej na zakup kasy rejestrującej. Mechanizm ten stanowi formę wsparcia dla przedsiębiorców, którzy muszą ponieść dodatkowe koszty związane z dostosowaniem się do wymogów fiskalnych. Wysokość odliczenia lub zwrotu może być znacząca, szczególnie w przypadku zakupu nowoczesnych kas fiskalnych o rozbudowanej funkcjonalności.

Otrzymanie numeru ewidencyjnego od naczelnika urzędu skarbowego formalnie potwierdza, że kasa została właściwie zarejestrowana w systemie podatkowym. Numer ten służy nie tylko identyfikacji podczas kontroli, ale także jest wykorzystywany w różnych procedurach administracyjnych związanych z prowadzeniem ewidencji fiskalnej.

Numer ewidencyjny musi zostać naniesiony na obudowę kasy w sposób trwały, co oznacza użycie metody, która uniemożliwi łatwe usunięcie lub zmianę numeru. Może to być grawerowanie, naklejka zabezpieczona przed usunięciem lub inne trwałe oznaczenie

Brak złożenia oświadczenia w wymaganym terminie może skutkować różnymi konsekwencjami prawnymi, w tym utratą prawa do odliczenia kosztów zakupu kasy oraz możliwością nałożenia sankcji administracyjnych. Dlatego też przestrzeganie terminów i procedur ma kluczowe znaczenie dla prawidłowego funkcjonowania przedsiębiorstwa w systemie podatkowym.

Najczęstsze pytania

Czy można złożyć oświadczenie o rozpoczęciu ewidencjonowania przed przeprowadzeniem fiskalizacji kasy?

Nie, oświadczenie można złożyć wyłącznie po przeprowadzeniu fiskalizacji kasy przez uprawnionego serwisanta. Fiskalizacja jest warunkiem koniecznym, ponieważ w jej trakcie kasa otrzymuje niezbędne parametry techniczne i zostaje powiązana z NIP podatnika.

Jaki jest maksymalny termin na złożenie oświadczenia po fiskalizacji kasy?

Oświadczenie musi zostać złożone w terminie 7 dni od dnia przeprowadzenia fiskalizacji kasy. Termin ten jest liczony od daty wskazanej w dobowym raporcie fiskalnym, który potwierdza przeprowadzenie fiskalizacji.

Czy przedsiębiorca może dobrowolnie rozpocząć ewidencjonowanie na kasie fiskalnej mimo braku obowiązku?

Tak, przedsiębiorca może dobrowolnie rozpocząć ewidencjonowanie sprzedaży za pomocą kasy fiskalnej nawet gdy nie ma takiego obowiązku prawnego. W takiej sytuacji również musi złożyć oświadczenie w urzędzie skarbowym i wskazać jako przyczynę dobrowolne rozpoczęcie ewidencji.

Co się dzieje gdy przedsiębiorca przekroczy limit 20 000 zł obrotów w trakcie roku?

Po przekroczeniu limitu 20 000 zł obrotów z tytułu sprzedaży podatnik ma obowiązek rozpoczęcia ewidencjonowania na kasie fiskalnej w ciągu dwóch miesięcy po miesiącu, w którym nastąpiło przekroczenie. Musi wtedy przeprowadzić fiskalizację i złożyć oświadczenie w odpowiednim terminie.

Gdzie należy nanieść numer ewidencyjny otrzymany od urzędu skarbowego?

Numer ewidencyjny musi zostać naniesiony na obudowę kasy rejestrującej w sposób trwały i widoczny. Może to być wykonane poprzez grawerowanie, naklejenie zabezpieczonej naklejki lub inne metody zapewniające trwałość oznaczenia i łatwość odczytu podczas kontroli.

ZKB

Zespół Klimat Biznesowy

Redakcja Biznesowa

Klimat Biznesowy

Zespół doświadczonych ekspertów biznesowych z wieloletnim doświadczeniem w różnych branżach - od startupów po korporacje.

Eksperci biznesowiPraktycy rynkowi